علوم اجتماعي

مضرات مصرف گرایی
مصرف زدگی و تجمل گرایی به عنوان یک پدیده اجتماعی ، فرهنگی و اقتصادی ، آثار و نتایج زیانباری برای فرد و جامعه در پی دارد . برخی از این آثار زیانبار ، بدین قرار ند :
1 – افزایش وابستگی به بیگانگان ؛ مصرف زدگی ، جامعه را به سمت گسترش الگوی مصرف برون زا یا وارداتی سوق می دهد . این امر ، موجب وابستگی یک جامعه خواهد شد . وقتی در جامعه ای لایه های گسترده اجتماعی ، به سمت مصرف فراوان ، بی توجه به امکانات تولید داخلی ، گام بردارند و به لحاظ کمی یا تنوع کالایی ، مصرفی را طلب کنند که هیچ گونه عینیت مادی در داخل آن کشور ندارد ، ناگزیر به واردات کالا خواهد شد ؛ که این امر ، مورّث وابستگی بیشتر آن کشور خواهد شد . این وابستگی ، زمینه ساز سلطه فرهنگی بیگانگان بر چنین جامعه ای خواهد  شد ؛ چرا که بخشی از فرهنگ بیگانه ، از طریق واردات کالا به کشور منتقل می شود .
البته عوامل متعددی در الگوی مصرف برون زا نقش دارند ؛ که یکی از آنها می تواند مصرف زدگی باشد . در بحث اصلاح الگوی مصرف ، لازم است ، علاوه بر توجه به اصلاح الگوی مصرف گرایی به اصلاح الگوی مصرف برون زا نیز توجه شود . این مهم ، از طرق مختلفی نظیر ایجاد خود باوری ملی ، بالا بردن کیفیت محصولات داخلی و یا از طریق مبارزه با مصرف گرایی دنبال شود .
2 - ایجاد روحیه آزمندی و طمع ورزی ؛ "ادوارد فلاتاو" نویسنده و صاحب نظر آمریکایی ، اذعان می دارد که بنابر نتیجه پژوهش های اخیر ، ولخرجی های مصرف کنندگان در خرید هایشان می تواند روحیه مادی گرایی را در آنان تحریک کند . این مطالعه ، نشان می دهد که هر چه  مصرف کنندگان، خرید بیشتری انجام دهند ، فکر می کنند که به خریدهای بیشتر و مصرف   افزون تری نیاز دارند . بدین ترتیب یک دور باطل پر هزینه ، در آزمندی و طمع ورزی به وجود می آید .
3 - افسردگی ، بر اساس تئوری های پذیرفته شده اقتصادی ، هزینه کردن بیشتر ، موجب افزایش رضایت و خوشحالی فرد می شود . این در حالی است که بشر در پنجاه سال گذشته ، با وجود آنکه بیش از کل تاریخ بشر مصرف کرده ، اما هنوز به رضایت کافی دست نیافته ، روز به روز افسرده تر شده و بر شمار افسردگان عالم افزوده شده است .
گفتنی است ، انسان تجمل گرا و مصرفی ، در جریان تغییر مد و تکاپو برای تغییر دادن وسایل زندگی ، همواره در تنش و اضطراب روحی به سر می برد ؛ همچنان که سیری ناپذیری و حرص دست یابی به امور تجملی ، او را گرفتار اندوه و افسردگی می کند .
4 - افزایش اختلاف طبقاتی ؛ یکی از زیانهای اجتماعی مصرف گرایی ، افزایش اختلاف و شکاف طبقاتی در جامعه است .
5 - مانع توسعه ؛ از آنجا که مصرف گرایی ، مانع از سرمایه گذاری جهت طرح  و اجرای زیر ساخت های توسعه است ، سدّی در مقابل توسعه یک جامعه به شمار می رود .

اصلاح الگوی مصرف

ترویج فرهنگ بازیافت .

منابع و مآخذ :

فارس نیوز

الف ) کتابها:کاسترو ، ژوزئه دو ؛ انسان گرسنه ، ترجمه منیر جزنی ، تهران ، جاویدنیا ، 1379 .